کزازی در ابتدای این گفتوگو با اشاره به تفاوت میان «گردشگری روستایی» و «سیاحت در روستا» گفت: گردشگری روستایی در اصل نوعی از گردشگری است که با هدف بهرهگیری از جاذبههای طبیعی و انسانساخت روستاها شکل میگیرد. به گفته وی، این جاذبهها شامل طبیعت مناطق روستایی، شیوههای معیشت و زندگی، و فرهنگ حاکم بر روستا از جمله معماری، هنر، غذا و شیوههای پذیرایی است.
وی افزود: در این نوع گردشگری، روح آموزش نقش محوری دارد؛ به این معنا که هم جامعه محلی و هم گردشگران باید نسبت به ارزشها و شیوههای حفاظت از این جاذبهها آگاهی پیدا کنند. کزازی تأکید کرد که در مقابل، «سیاحت در روستا» بیشتر به معنای گردش سطحی و بدون توجه عمیق به این مؤلفههاست.
این کارشناس گردشگری در ادامه با اشاره به چالشهای توسعه گردشگری روستایی اظهار داشت: برای مواجهه با این چالشها باید رویکردی دوسویه اتخاذ کرد؛ رویکردی که هم جامعه محلی گردشگرپذیر و هم گردشگران را در بر بگیرد و مبتنی بر مفاهیم گردشگری پایدار باشد. وی توضیح داد که در این رویکرد، حفاظت از تمامی منابع مورد استفاده برای تولید محصول گردشگری اهمیت دارد.
کزازی ادامه داد: این منابع شامل جاذبههای طبیعی و فرهنگی، جامعه محلی و سایر منابع محیطی است. بنابراین لازم است اهمیت حفظ این منابع ــ که از آن با عنوان اصالت روستا یاد میشود ــ و شیوههای حفاظت از آنها هم به جامعه میزبان و هم به گردشگران آموزش داده شود.
وی در پاسخ به این پرسش که آیا توسعه گردشگری میتواند مانع مهاجرت جوانان از روستاها شود، گفت: نمیتوان به سادگی چنین ادعایی کرد. بیکاری و کمبود درآمد مناسب یکی از عوامل اصلی ترک روستاها توسط جوانان است و رونق گردشگری میتواند تا حدی با ایجاد اشتغال به کاهش این روند کمک کند.
او در عین حال افزود: نباید سایر عوامل مانند تمرکز امکانات و خدمات در شهرها را نادیده گرفت. به گفته کزازی، در صورتی که برنامهریزی درستی انجام شود، درآمدهای حاصل از گردشگری میتواند علاوه بر کاهش بیکاری و افزایش درآمد جامعه محلی، به توسعه زیرساختها و امکانات منطقه نیز منجر شود.
مدیر کنترل کیفیت شرکت هتلهای پارسیان در بخش دیگری از این گفتوگو با تأکید بر اهمیت برنامهریزی علمی در توسعه گردشگری روستایی گفت: رعایت اصول برنامهریزی گردشگری اساس موفقیت در این حوزه است و بیتوجهی به آن میتواند پیامدهای منفی به همراه داشته باشد. وی تصریح کرد که متأسفانه نهتنها در گردشگری روستایی، بلکه در بسیاری از حوزههای گردشگری کشور با نوعی خلأ در مواجهه علمی با مسائل و برنامهریزیها روبهرو هستیم.
کزازی اضافه کرد: بخشی از عدم موفقیتها در این حوزه نیز ناشی از همین ضعف در برنامهریزی علمی است. به گفته وی، مسئولیت اصلی برنامهریزی و ایجاد هماهنگی میان دستگاهها و نهادهای مرتبط بر عهده وزارت میراث فرهنگی و گردشگری است و این وزارتخانه باید با نگاهی جامع به این موضوعات بپردازد.
وی در پایان با اشاره به نقش روستاهای هدف گردشگری در توسعه پایدار خاطرنشان کرد: صرف تعیین یا ثبت روستاها به عنوان مقصد گردشگری لزوماً به معنای تحقق توسعه پایدار نیست. به اعتقاد او، آنچه اهمیت دارد توجه به اصول و مفاهیم توسعه پایدار گردشگری در تمامی برنامهریزیها، چه در سطح ملی و چه جهانی است تا منافع آن بهطور عادلانه هم برای نسل حاضر و هم برای نسلهای آینده حفظ شود.
