من پژوهش خود را به درک توسعه انسانی از طریق نظریه فعالیت فرهنگی-تاریخی (CHAT) اختصاص داده ام که از پژوهشگرانی مانند لو اس. ویگوتسکی، الکسی ن. لئونتیف و واسیل و. داویدوف الهام گرفته شده است. این چارچوب نظری، رشد انسانی را نه به عنوان انباشت خطی دانش، بلکه به عنوان فرآیندی اجتماعی، تاریخی و فرهنگی که از طریق تعامل انسانی در طول عمر رخ می دهد، درک می کند. این درک به طور نزدیکی با اصولی که راهنمای کار UIL و مفهوم شهرهای یادگیرنده آن هستند، همسو است؛ این مفهوم منابع را در بخش های مختلف برای ترویج فرصت های یادگیری فراگیر و مستمر برای همه بسیج می کند.
آموزش من در تربیت بدنی، همراه با تجربه ام به عنوان معلم و پژوهشگر، به من این امکان را داده است که مشاهده کنم چگونه تمرینات تجسم یافته، ورزش و فعالیت بدنی می توانند به تجربه های یادگیری معنادار تبدیل شوند وقتی به طور هدفمند سازماندهی شوند. در طول اقامتم در هامبورگ، آلمان، به عنوان عضو شورای ملی یونسکو، این بینش عمیق تر شد. در آنجا، یادگیری مادام العمر صرفا یک مفهوم راهنما نیست بلکه اصلی است که در سیاست عمومی، استفاده از فضاهای شهری و شیوه های فرهنگی روزمره منعکس شده است.
این رویکرد یادگیری مادام العمر اذعان دارد که افراد دانش و شایستگی های خود را در زمینه های مختلف توسعه می دهند: در مدرسه، در محل کار، در جامعه، در فضاهای فرهنگی و از طریق تمرینات فیزیکی و ورزشی. این دیدگاه گسترده تر، مفهوم آموزش را فراتر از محیط های رسمی گسترش می دهد و بر تجربیاتی تأکید می کند که توسعه فردی، اجتماعی و فرهنگی را در طول زندگی تقویت می کنند. در دوران حضورم در UIL، این دیدگاه با همکاری با تیم GNLC و آشنایی با چندین روش امیدوارکننده در شهرهای آموزشی منتخب اروپایی غنی تر شد.
برای مثال، در شهرداری فوندائو، پرتغال، پروژه Memo Move نشان می دهد که چگونه یادگیری مادام العمر می تواند حرکت، شناخت و مشارکت اجتماعی را، به ویژه در میان سالمندان، ادغام کند. این ابتکار بر این درک استوار است که توسعه انسانی نه به جوانان ختم می شود و نه محدود به آموزش رسمی است. با ترویج فعالیت های بدنی مرتبط با تحریک شناختی و مشارکت اجتماعی، پروژه فرصت های یادگیری غیررسمی ایجاد می کند که از خودمختاری، شمول اجتماعی و رفاه حمایت می کند و در عین حال از فضاهای شهری به عنوان محیط های آموزشی استفاده می کند.
در رشیتا، رومانی، استراتژی تبدیل شدن به یک شهر یادگیرنده ارتباط نزدیکی با تحول فضای شهری دارد. ادغام زیرساخت های ورزشی، فضاهای سبز و امکانات تفریحی، این منطقه را به واسطه ای برای شیوه های اجتماعی تبدیل کرده است. پیاده روی، دویدن و دوچرخه سواری بخشی از زندگی روزمره به عنوان فعالیت های فرهنگی ارزشمند مرتبط با سلامت، مشارکت اجتماعی و یادگیری مستمر تبدیل شده اند. در این زمینه، فضای شهری دیگر صرفا یک پس زمینه نیست و به عنصری فعال در فرآیندهای توسعه انسانی تبدیل می شود.
در والمیرا، لتونی، ورزش نقش مرکزی در زندگی اجتماعی دارد. این شهر میزبان شبکه گسترده ای از سازمان های ورزشی، مدارس و باشگاه هاست که بیش از ۳۰ رشته ورزشی را ارائه می دهد و به طور منظم میزبان رویدادهایی مانند ماراتن ها و مسابقات محلی است. در این محیط، ورزش تنها به عنوان اجرا یا رقابت دیده نمی شود بلکه به عنوان یک عمل فرهنگی دیده می شود که یادگیری، اجتماعی شدن، شکل گیری هویت و مشارکت بین نسلی را تقویت می کند. این تجربه نشان می دهد که چگونه فعالیت های غیررسمی می توانند اهداف آموزش رسمی را تکمیل و تقویت کنند و سلامت، تعامل اجتماعی و انسجام اجتماعی را ترویج دهند.
این نمونه ها نشان دهنده همگرایی قابل توجهی میان نظریه فعالیت فرهنگی-تاریخی و چشم انداز جامع یادگیری مادام العمر است که UIL تبلیغ می کند. در همه موارد، یادگیری مادام العمر به عنوان یک فرایند اجتماعی، موقعیتی و پیوسته درک می شود که شامل بدن، شناخت، فرهنگ و مشارکت است. شهرهای یادگیرنده نشان می دهند که سیاست های شهری می توانند شرایطی را برای تبدیل یادگیری به بخشی از زندگی روزمره فراهم کنند و به شهرهایی فراگیرتر، مقاوم تر و پایدارتر کمک کنند.
برای کشورهایی مانند برزیل، کشور زادگاهم، این تجربیات پرسش های اساسی را مطرح می کند. یکی از چالش های اصلی این است که چگونه محیط های شهری را به فضاهای مؤثر برای یادگیری مادام العمر تبدیل کنیم که فرصت های متنوعی برای تربیت بدنی و ورزش فراهم کند – نه تنها برای افراد مرفه بلکه برای همه شهروندان. مقابله با این چالش نیازمند اتصال منابع و نهادها، از مدارس، مراکز فرهنگی و کتابخانه ها تا فضاهای عمومی، فضاهای تفریحی و امکانات ورزشی است تا آن ها به عنوان اجزای فعال یک اکوسیستم آموزشی فراگیر و مستمر عمل کنند. در چنین سیستمی، یادگیری به تناسب اندام یا رقابت محدود نمی شود، بلکه از نتایج گسترده تر یادگیری مادام العمر مانند تعامل اجتماعی و فراگیری، توسعه فردی و بهبود سلامت روان حمایت می کند.
چالش این نیست که ورزش فقط مختص ثروتمندان است، بلکه این است که دسترسی به فرصت های متعدد همچنان نابرابر باقی مانده است. خانواده های کم درآمد اغلب با محدودیت های مالی، ساعات کاری طولانی و زمان محدود اوقات فراغت مواجه هستند، در حالی که بسیاری از فرصت های ورزشی از طریق باشگاه های خصوصی، باشگاه ها و خدمات مربیگری که هزینه بر دارند، ارائه می شود. اگرچه سیاست های عمومی همچنان نقش اساسی ایفا می کنند، اما اغلب ظرفیت تضمین دسترسی عادلانه را ندارند. نابرابری ها با توزیع نابرابر امکانات، هزینه های حمل ونقل، هزینه تجهیزات و نابرابری های منطقه ای بیشتر تقویت می شوند.
مدارس همچنان یکی از مهم ترین فضاها برای تضمین دسترسی هستند، به ویژه برای کودکان. با این حال، در بسیاری از زمینه ها، کاهش زمان برنامه درسی تربیت بدنی و کاهش برنامه های ورزشی مدارس خطر تضعیف یکی از معدود فرصت های همگانی برای جوانان جهت توسعه سبک زندگی فعال را به همراه دارد. بنابراین ترویج یادگیری مادام العمر از طریق تربیت بدنی نه تنها به مدارس قوی نیاز دارد، بلکه به جوامع و سیاست های عمومی نیز نیاز دارد که مشارکت را در طول زندگی قابل دسترس کند.
امیدوارم این تأملات بحث را غنی تر کند و ارتباطات جدیدی میان پژوهش، عمل و سیاست عمومی در حوزه تربیت بدنی ایجاد کند و به برزیل و شهرهای دیگر کمک کند تا به محیط های یادگیری پویا برای همه تبدیل شوند.
منبع:
مترجم: زهرا محمدی گونه
