06:35

1405/08/01

سفر خانوادگی؛ فرصتی برای بازسازی رابطه‌ها

نویسنده: سعیده مهدوی میلانی | روانشناس و مشاور خانواده و روابط
گروه روانشناسی  گردشگری اساطیرنیوز

در رویکرد سیستمی، خانواده فقط جمعی از افراد جدا از هم نیست؛ یک سیستم زنده است که رفتار هر عضو بر دیگری اثر می‌گذارد. به همین دلیل، سفر خانوادگی می‌تواند چیزی بیش از تفریح باشد: فرصتی برای دیدن دوباره الگوهای تعامل، نقش‌ها و فاصله‌ها. وقتی خانواده از فضای همیشگی خانه بیرون می‌آید، بعضی نقش‌ها سست می‌شوند و رفتارها در زمینه‌ای تازه دیده می‌شوند. پدر یا مادر همیشه نمی‌توانند صرفاً در نقش مدیریت‌گر بمانند، و کودک یا نوجوان هم ممکن است فرصت بیشتری برای مشارکت، گفت‌وگو و ابراز نظر پیدا کند.

سفر خانوادگی اگر خوب طراحی شود، می‌تواند به همکاری و همدلی کمک کند. تصمیم‌گیری مشترک درباره مسیر، غذا، زمان استراحت و برنامه روزانه، اعضا را وادار می‌کند با هم مذاکره کنند، نه اینکه فقط دستور بدهند یا اطاعت کنند. این مشارکت ساده، به‌ظاهر پیش‌پاافتاده است، اما در واقع تمرین مهمی برای تنظیم رابطه‌هاست. خانواده‌ای که می‌تواند در سفر درباره اختلاف نظر گفت‌وگو کند، معمولاً در زندگی روزمره هم انعطاف بیشتری دارد.

در عین حال، سفر خانوادگی می‌تواند تعارض‌های پنهان را هم آشکار کند. یکی از مفاهیم مهم در خانواده‌درمانی سیستمی، «مثلث‌سازی» است؛ یعنی وقتی تنش بین دو نفر بالا می‌گیرد و نفر سوم وارد ماجرا می‌شود تا فشار را پخش کند. در سفر، این الگو خیلی زود فعال می‌شود: والدینی که با هم اختلاف دارند، ممکن است کودک را وارد گفت‌وگو کنند؛ یا یکی از فرزندان به‌عنوان میانجی، بارِ تنش را به دوش بکشد. چنین وضعی اگر تکرار شود، سفر را از فرصت رابطه‌سازی به میدان کنترل و انتقاد تبدیل می‌کند.

مرزبندی سالم در سفر یعنی هر کس سهم و نقش روشن داشته باشد، اما مسئول احساسات همه نباشد. کودک می‌تواند در انتخاب یک فعالیت ساده مشارکت کند، بدون اینکه بار تصمیم‌های اصلی را به دوش بکشد. والدین هم بهتر است به‌جای کنترل همه جزئیات، بخشی از اختیار را واگذار کنند. این کار نه‌تنها تنش را کمتر می‌کند، بلکه حس همکاری را بالا می‌برد. در خانواده‌هایی که هر عضو اجازه فکرکردن و انتخاب‌کردن دارد، سفر به جای رقابت برای قدرت، به تجربه‌ای مشترک تبدیل می‌شود.

پیش از سفر، یک گفت‌وگوی کوتاه خانوادگی بگذارید و فقط سه تصمیم را مشترک کنید: زمان استراحت، یک فعالیت مشترک، و حدّ مداخله هر نفر در تصمیم‌های دیگر.

سفر خانوادگی زمانی به بازسازی رابطه‌ها کمک می‌کند که خانواده را به‌عنوان یک سیستم ببینیم؛ سیستمی که در آن همکاری، مرزبندی سالم و کاهش مثلث‌سازی، از دعوا و کنترل مهم‌تر است.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

جستجو کردن