مردم آذربایجان نیز با حضور و مشارکت در برنامههای فرهنگی و گردشگری، بار دیگر نشان میدهند که ایران تنها با مرزهای جغرافیایی تعریف نمیشود، بلکه پشتوانهای عمیق از تاریخ، تمدن، ادبیات و فرهنگ دارد؛ میراثی که طی قرنها شکل گرفته و همچنان میتواند زمینهساز تعامل، گفتوگو و ارتباط میان ملتها باشد.
در این میان، نام شمس تبریزی و پیوند تاریخی او با مولانا، ظرفیتی مهم برای توسعه دیپلماسی فرهنگی و گردشگری میان ایران و ترکیه محسوب میشود. شمس تبریزی و مولانا دو چهره ماندگار در تاریخ عرفان و ادبیات منطقه هستند که میراث فکری و معنوی آنان همچنان در ایران و ترکیه و در میان علاقهمندان فرهنگ و عرفان مورد توجه قرار دارد.
بر همین اساس، شکلگیری و تقویت مسیر گردشگری قونیه ـ خوی میتواند زمینهای برای بازتعریف پیوندهای فرهنگی میان دو کشور و ایجاد یک مسیر گردشگری مبتنی بر میراث عرفانی و ادبی فراهم کند. این مسیر میتواند خوی، به عنوان شهر مرتبط با شمس تبریزی، را به قونیه، به عنوان یکی از مهمترین مراکز مرتبط با میراث مولانا، پیوند دهد و تصویری یکپارچه از جغرافیای فرهنگی و عرفانی منطقه ارائه کند.
هدف از این رویکرد، استفاده از ظرفیت فرهنگ و گردشگری برای تقویت گفتوگو و همکاری میان ایران و ترکیه است؛ مسیری که میتواند فراتر از مناسبات صرفاً گردشگری، به بستری برای تعامل میان نهادهای فرهنگی، فعالان گردشگری، پژوهشگران، هنرمندان و علاقهمندان به ادبیات و عرفان دو کشور تبدیل شود.
توسعه چنین مسیری همچنین میتواند به افزایش رفتوآمد گردشگران میان دو کشور، رونق گردشگری فرهنگی و ادبی، معرفی ظرفیتهای کمتر شناختهشده خوی و تقویت جایگاه این شهر در شبکه مقاصد گردشگری عرفانی منطقه کمک کند.
در این چارچوب، فرهنگ و میراث مشترک میتواند به عنوان زبانی برای نزدیکتر شدن ملتها مورد استفاده قرار گیرد؛ زبانی که بر پایه ادبیات، عرفان، تاریخ و اندیشه شکل گرفته و ظرفیت آن را دارد که مرزهای جغرافیایی را به پلهایی برای ارتباط و تعامل تبدیل کند.
اکنون طرح مسیر قونیه ـ خوی میتواند به عنوان یکی از ظرفیتهای مهم در حوزه دیپلماسی فرهنگی و گردشگری مورد توجه قرار گیرد؛ مسیری که با تکیه بر میراث شمس و مولانا، امکان پیوند دوباره بخشی از جغرافیای عرفان و اندیشه را فراهم میکند و میتواند تصویری متفاوت از ظرفیتهای فرهنگی ایران در منطقه ارائه دهد.
در نهایت، پیام این رویدادها روشن است؛ ایران با تکیه بر تمدن، تاریخ و فرهنگ ریشهدار خود، ظرفیت آن را دارد که حتی در دشوارترین شرایط نیز فرهنگ و گفتوگو را به بستری برای ارتباط با جهان تبدیل کند و از میراث معنوی خود برای ساختن مسیرهای تازه همکاری و تعامل بهره بگیرد.